4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinde ihalelere yönelik başvurular hakkında genel bilgiler verilmiş, Kanun’un 55’inci maddesinde idareye şikayet başvurusu ayrıca hüküm altına alınmıştır. Söz konusu maddede “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.
İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır. Şikayet üzerine yapılan incelemede tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin bulunması ve idarece ihale dokümanında düzeltme yapılmasına karar verilmesi halinde, gerekli düzeltme yapılarak 29 uncu maddede belirtilen usule göre son başvuru veya ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere ertelenir. Ancak belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde 26 ncı maddeye göre işlem tesis edilir.
İdare, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikayetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.
Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.
İdareye şikayet başvurusunda bulunulması halinde, başvuru üzerine alınan kararın son bildirim tarihini, süresi içerisinde bir karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini izleyen tarihten itibaren on gün geçmeden ve itirazen şikayet başvurusunda bulunulmadığı hususuna ilişkin sorgulama yapılmadan veya itirazen şikayet başvurusunda bulunulması halinde ise Kurum tarafından nihai karar verilmeden sözleşme imzalanamaz.” hükmü yer almaktadır.
Kanun’un 55’inci maddesinde yer alan hüküm, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in ilgili maddelerinde de hüküm altına alınmış, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in ilgili maddelerinde söz konusu hususlar detaylı şekilde açıklanmıştır.
Aktarılan mevzuatların ilgili maddeleri incelendiğinde, Kanun kapsamında gerçekleştirilen ihalelerde istisnai durumlar olmakla beraber temel olarak ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren ilk olarak idarelere şikayet başvurusunda bulunulması gerekmektedir. İdareye şikayet başvurularında çeşitli şekil şartlarının sağlanması gerekmekle birlikte ayrıca şikayet dilekçesinde öne sürülen iddiaların hukuksal dayanaklarıyla birlikte ileri sürülmesi gerekmektedir. Bu sebeple söz konusu başvurularda isteklilerin/istekli olabileceklerin çeşitli hatalara düştüğü görülmektedir. İdareye şikayet başvurularının usulüne uygun yapılmaması veya iddiaların somut bir şekilde ortaya konulamaması yapılacak itirazen şikayet başvurularında da sonuç alınma ihtimalini oldukça düşürmektedir.
Örneğin, rekabeti engelleyici doküman düzenlemeleri, ihaleye katılımı daraltan şartlar, işletme kayıt belgeleri, iş deneyim belgeleri, bilanço, ciro vs. belgelerinin usulüne uygun sunulmaması, geçici teminat şartının sağlanmaması, yapımda aşırı düşüğün kavramsal olarak açıklanmaması, birim fiyat teklifinin belirlenmesinde yazı ile rakam arasındaki çelişkiler gibi, bir çok teknik ve hukuksal anlamda önem arz eden hususların, şikayet başvurusunda dayanakları ile birlikte ileri sürülmesi gerekmektedir.
Sonuç olarak ihale sürecinde gerçekleştirilecek idareye şikayet başvurularında usule aykırı bir başvuruda bulunulmasının önüne geçmek ve gerçekleştirilen başvuruların somut iddialarla ileri sürülmesini sağlayabilmek amacıyla hukuksal danışmanlık hizmetinin alınması tavsiye olunmaktadır.
İhale mevzuatı kapsamında idareye şikayet başvurusu hakkında detaylı bilgi için iletişim bilgilerimizi kullanarak bizlere ulaşabilirsiniz.
İLETİŞİM
